Ισπανία: απεργία διαρκείας των εκπαιδευτικών στη Βαλένθια

Της Αιμιλίας Τσαγκαράτου,

Η απεργία διαρκείας των εκπαιδευτικών στη Βαλένθια στην Ισπανία, που ξεκίνησε στις 11 Μάη και είναι η μεγαλύτερη από το 1988, έχει εξελιχθεί σε μεγάλο πολιτικό και κοινωνικό γεγονός που ξεπερνά την εμβέλεια της εκπαίδευσης. Χιλιάδες εκπαιδευτικοί κατακλύζουν εδώ και μέρες τους δρόμους για να καταγγείλουν την εγκατάλειψη των σχολείων, τους χαμηλούς μισθούς, τις τεράστιες αναλογίες μαθητών/τριών ανά εκπαιδευτικό, την υποχρηματοδότηση, τις περικοπές και την ακραία υποβάθμιση των υποδομών, με κτίρια ετοιμόρροπα και αίθουσες όπου οι θερμοκρασίες φτάνουν σε ανυπόφορα επίπεδα. Το Σάββατο 23 Μάη πραγματοποιήθηκε στη Βαλένθια μια από τις μεγαλύτερες διαδηλώσεις με πάνω από 30.000 διαδηλωτές, με ένα πράσινο ποτάμι από εκπαιδευτικούς, γονείς και μαθητές να κατακλύζει τους δρόμους της – οι απεργοί και όσοι εκφράζουν την αλληλεγγύη τους σε αυτήν φορούν πράσινα μπλουζάκια. Η κατάσταση έχει φτάσει σε τόσο οριακό σημείο που μέχρι στιγμής έχουν παραιτηθεί 120 διευθυντές/τριες σχολείων και ..

συνολικά 250 διοικητικά στελέχη, που καταγγέλλουν την παντελή έλλειψη διαπραγμάτευσης και την περιφρόνηση της Περιφερειακής Διεύθυνσης προς την εκπαιδευτική κοινότητα. Το τελευταίο διάστημα βλέπει κανείς συχνά κατοίκους της πόλης – και όχι μόνο εκπαιδευτικούς – να φορούν πράσινα μπλουζάκια που γράφουν «Αγαπάμε τα δημόσια σχολεία», ενώ το σύνθημα που κυριαρχεί στις διαδηλώσεις είναι «Παραιτήσου, Υπουργέ Παιδείας», για την Υπουργό Παιδείας Μαρία ντελ Κάρμεν Ορτί.

Λόγω της ομοσπονδιακής μορφής του Ισπανικού κράτους, οι συνθήκες στα σχολεία και οι μισθοί των εκπαιδευτικών διαφέρουν από περιοχή σε περιοχή. Οι εκπαιδευτικοί της Βαλένθια, της τρίτης μεγαλύτερης πόλης της Ισπανίας, είναι από τους πιο κακοπληρωμένους. Την περασμένη εβδομάδα, το 78% των εκπαιδευτικών της Βαλένθια απέρριψε την πρόταση του τοπικού Υπουργείου Παιδείας, η οποία περιλαμβάνει αύξηση του μηνιαίου μισθού κατά 200 ευρώ (μικτά) σε βάθος τριετίας, ανά 75 ευρώ το χρόνο, η οποία θεωρήθηκε κοροϊδία και είχε ως αποτέλεσμα οι διαπραγματεύσεις να σταματήσουν μέσα σε δέκα λεπτά. Στη συνέχεια, το 58% των μελών των συνδικάτων ψήφισε την συνέχιση της απεργίας διαρκείας (στην Ισπανία όπως και σε πολλές χώρες της Ευρώπης δεν υπάρχει ενιαίο εκπαιδευτικό συνδικάτο).

«Έχουμε πλήρη επίγνωση της κατάστασης που βιώνουν τα παιδιά μας στα σχολεία όπου φοιτούν, σε υπερπλήρεις τάξεις με 8 βαθμούς Κελσίου τον χειμώνα και 37 το καλοκαίρι», ανέφερε το μανιφέστο που διαβάστηκε στο τέλος του «πράσινου κύματος» στην πλατεία του Δημαρχείου, στη διαδήλωση της 23^ης Μάη η οποία θεωρήθηκε ιστορική. Ο εκπρόσωπος του STEPV — του μεγαλύτερου σωματείου εκπαιδευτικών — τόνισε ότι αυτή τη φορά στην κινητοποίηση δεν συμμετείχαν μόνο εκπαιδευτικοί αλλά και εργαζόμενοι και μαθητές, οι οποίοι τους ζήτησαν να «πραγματοποιήσουν τη διαδήλωση το Σαββατοκύριακο για να μπορέσουν να συμμετέχουν και αυτοί».

Ένα από τα πιο σημαντικά προβλήματα των εκπαιδευτικών είναι ο πολύ μεγάλος αριθμός των παιδιών ανά τάξη. Στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση μπορεί να φτάνει και τους/τις 40 μαθητές/τριες. Στα πλαίσια της «συμπερίληψης», τα παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες χάνονται μέσα στο πλήθος των υπόλοιπων παιδιών, αφού δεν υπάρχει επαρκές προσωπικό να τα στηρίξει, ενώ οι εκπαιδευτικοί πνίγονται στην γραφειοκρατία καθώς τους ζητούν να φτιάχνουν σχέδια και προγράμματα εξατομικευμένης στήριξης τα οποία πρέπει να καταθέτουν. Εκτιμούν ότι το 40% του εργασιακού τους χρόνου αφορά σε γραφειοκρατικές διαδικασίες που τους στερεί πολύτιμο χρόνο από την ουσιαστική διδασκαλία. Όσο για το μισθολογικό, τα συνδικάτα εκτιμούν ότι παρόλο που δεν υπάρχει ονομαστική μείωση, η πραγματική μείωση των μισθών τους φτάνει στα 500 ευρώ το μήνα σε σχέση με το 2012, με βάση την αγοραστική τους αξία.

Αυτό που συμβαίνει στη δημόσια εκπαίδευση όχι μόνο της συγκεκριμένης περιοχής αλλά συνολικά στην Ισπανία είναι συνέπεια της τεράστιας επιχείρησης ιδιωτικοποίησης της εκπαίδευσης η οποία τα τελευταία χρόνια έχει γιγαντωθεί. Η ιδιωτική εκπαίδευση δεν είναι απλά ένα «εναλλακτικό» σύστημα εκπαίδευσης αλλά ένας τεράστιος χώρος όπου κυκλοφορεί πολύ δημόσιο χρήμα ενώ έχουν εισβάλλει ορμητικά τα funds. Στην πρωτοβάθμια και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση υπάρχουν εκατοντάδες επιδοτούμενα από το κράτος ημι-ιδιωτικά σχολεία (concertados) – τα αντίστοιχα των σχολείων charter των ΗΠΑ – όπου ένας γονιός μπορεί να πληρώσει χαμηλά δίδακτρα από 50 έως 150 ευρώ το μήνα, μια πιο φτηνή λύση από ένα αμιγώς ιδιωτικό σχολείο. Η επιδότηση αυτή θα επεκταθεί σύμφωνα με πρόσφατη απόφαση της κυβέρνησης της Αραγονίας και στο επίπεδο του Baccalaureate – των τάξεων δηλαδή για την προετοιμασία για τα ΑΕΙ – τα οποία θα επιδοτούνται με 7 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Η προκλητική αυτή χρηματοδότηση προκαλεί ακόμα μεγαλύτερη οργή στους εκπαιδευτικούς, ιδιαίτερα όταν η κυβέρνηση τους δηλώνει ότι δεν υπάρχουν χρήματα να ικανοποιηθούν τα αιτήματά τους….